Žig - Predmet i uslovi zaštite znaka žigom

Žig je pravo kojim se štiti znak koji u prometu služi za razlikovanje robe, odnosno usluga jednog fizičkog ili pravnog lica od iste ili slične robe, odnosno usluga drugog fizičkog ili pravnog lica.

Zakonom o žigovima („Sl. glasnik RS“, br. 6/2020) uređuju se način sticanja i zaštita prava na znak u prometu robe, odnosno usluga.

Žigom u smislu Zakona o žigovima („Sl. glasnik RS“, br. 6/2020), smatra se i žig koji je međunarodno registrovan za teritoriju Republike Srbije, na osnovu Madridskog aranžmana o međunarodnom registrovanju žigova (u daljem tekstu: Madridski aranžman), odnosno Protokola uz Madridski aranžman o međunarodnom registrovanju žigova (u daljem tekstu: Madridski protokol).

Odredbe Zakona o žigovima („Sl. glasnik RS“, br. 6/2020) primenjuju se i na žig, koji je međunarodno registrovan za teritoriju Republike Srbije na osnovu Madridskog aranžamana odnosno Madridskog protokola, ako pojedina pitanja nisu uređena Madridskim aranžmanom, odnosno Madridskim protokolom.

Vrste žigova

Žig može biti individualni, kolektivni ili žig garancije.

Kolektivni žig označen kao takav u prijavi žiga je žig pravnog lica koje predstavlja određeni oblik udruživanja proizvođača, odnosno davalaca usluga, koji imaju pravo da koriste subjekti koji su članovi tog udruženja, pod uslovima propisanim Zakonom o žigovima („Sl. glasnik RS“, br. 6/2020).

Kolektivni žig služi razlikovanju robe, odnosno usluga članova pravnog lica koje je nosilac kolektivnog žiga od iste ili slične robe, odnosno usluga drugog fizičkog ili pravnog lica.

Korisnik kolektivnog žiga ima pravo da koristi taj žig samo na način predviđen opštim aktom o kolektivnom žigu.

Žig garancije označen kao takav u prijavi žiga služi razlikovanju robe, odnosno usluga koje je sertifikovao nosilac žiga, od iste ili slične robe, odnosno usluga drugog fizičkog ili pravnog lica koji nisu sertifikovani.

Žig garancije koji koristi više lica pod nadzorom nosioca žiga, služi kao garancija kvaliteta, materijala, načina proizvodnje robe ili pružanja usluga, ispravnosti ili drugih zajedničkih karakteristika robe ili usluga zaštićenih tim žigom.

Nosilac žiga garancije mora da dozvoli korišćenje žiga garancije svakom licu za robe ili usluge koje imaju zajedničke karakteristike propisane opštim aktom o žigu garancije.

Svako fizičko ili pravno lice, može podneti prijavu za priznanje žiga garancije, pod uslovom da ne obavlja delatnost koja uključuje nabavljanje robe ili usluga one vrste koju odobrava kao nosilac žiga garancije.

Znaci koji se ne smatraju žigom

Žigom u smislu Zakona o žigovima („Sl. glasnik RS“, br. 6/2020), ne smatraju se pečat, štambilj, kao ni znak, oznaka i žig u skladu sa propisima kojima se uređuju predmeti od dragocenih metala.

Predmet i uslovi zaštite

Znaci od kojih se žig može sastojati

Znak koji se štiti žigom može se sastojati od bilo kakvih znakova, posebno od reči, uključujući lična imena, ili od crteža, slova, brojeva, boja, trodimenzionalnih oblika, oblika robe ili njenog pakovanja, kombinacija tih znakova ili zvukova, pod uslovom:

da je podoban za razlikovanje u prometu robe, odnosno usluga jednog fizičkog ili pravnog lica od robe, odnosno usluga drugog fizičkog ili pravnog lica i
da može biti prikazan u Registru žigova na način koji omogućava nadležnim organima i javnosti jasno i precizno utvrđivanje predmeta zaštite.

Apsolutni razlozi za odbijanje zaštite

Žigom se ne može zaštititi znak:

koji ne ispunjava uslov propisan odredbama člana 4. Zakona o žigovima („Sl. glasnik RS“, br. 6/2020)
koji je protivan javnom poretku ili prihvaćenim moralnim principima
koji po svom ukupnom izgledu nije podoban za razlikovanje robe, odnosno usluga u prometu
koji se sastoji isključivo od oblika ili drugog obeležja određenog prirodom robe ili oblika ili drugog obeležja robe neophodnog za dobijanje određenog tehničkog rezultata ili od oblika ili drugog obeležja koji daje bitnu vrednost robi
koji se sastoji isključivo od oznaka ili podataka koji u prometu mogu služiti za označavanje vrste, kvaliteta, količine, namene, vrednosti, geografskog porekla, vremena proizvodnje robe ili pružanja usluga, ili drugih karakteristika robe, odnosno usluga
koji se sastoji isključivo od oznaka ili podataka koji su postali uobičajeni u svakodnevnom govoru ili u dobrim trgovinskim običajima za označavanje određene vrste robe, odnosno usluga
koji svojim izgledom ili sadržajem može da dovede u zabludu učesnike u prometu u pogledu npr. vrste, kvaliteta ili geografskog porekla robe ili drugih svojstava robe, odnosno usluga
koji sadrži zvanične znakove ili punceve za kontrolu ili garanciju kvaliteta ili ih podražava, osim po pisanom odobrenju nadležnog organa
koji ne ispunjava uslove za zaštitu primenom člana 6 Pariske konvencije o zaštiti industrijske svojine, osim uz odobrenje nadležnog organa
koji sadrži ili podražava naziv, skraćenicu naziva, državni grb, zastavu ili drugi službeni znak Republike Srbije, osim uz odobrenje nadležnog organa
koji predstavlja ili podražava nacionalni ili religijski simbol
koji sadrži ili se sastoji iz oznake geografskog porekla koja važi na teritoriji Republike Srbije i koji se odnosi na istu vrstu robe ili usluga
koji se sastoji od ranije zaštićenog imena biljne sorte ili ga reprodukuje u njegovim bitnim elementima i koji se odnosi na biljnu sortu iste ili slične biljne vrste.

Znak:

koji po svom ukupnom izgledu nije podoban za razlikovanje robe, odnosno usluga u prometu; koji se sastoji isključivo od oznaka ili podataka koji u prometu mogu služiti za označavanje vrste, kvaliteta, količine, namene, vrednosti, geografskog porekla, vremena proizvodnje robe ili pružanja usluga, ili drugih karakteristika robe, odnosno usluga
koji se sastoji isključivo od oznaka ili podataka koji su postali uobičajeni u svakodnevnom govoru ili u dobrim trgovinskim običajima za označavanje određene vrste robe, odnosno usluga i
koji se sastoji isključivo od oznaka ili podataka koji su postali uobičajeni u svakodnevnom govoru ili u dobrim trgovinskim običajima za označavanje određene vrste robe, odnosno usluga,

može se zaštititi žigom, ako podnosilac prijave dokaže da je ozbiljnim korišćenjem znak postao podoban za razlikovanje u prometu robe, odnosno usluga na koje se odnosi.

Relativni razlozi za odbijanje zaštite

Žigom se ne može zaštititi ni znak:

koji je istovetan ranije zaštićenom znaku za istu vrstu robe, odnosno usluga
koji je istovetan ranije zaštićenom znaku drugog lica za sličnu vrstu robe, odnosno usluga ili sličan ranije zaštićenom znaku drugog lica za istovetnu ili sličnu vrstu robe, odnosno usluga ako postoji verovatnoća da zbog te istovetnosti, odnosno sličnosti nastane zabuna u relevantnom delu javnosti, koja obuhvata i verovatnoću dovođenja u vezu tog znaka sa ranije zaštićenim znakom
koji je istovetan ili sličan, za istu ili sličnu vrstu robe, odnosno usluga znaku drugog lica koji je poznat u Republici Srbiji u smislu člana 6 Pariske konvencije o zaštiti industrijske svojine
koji je, bez obzira na robu, odnosno usluge na koje se odnosi, istovetan ili sličan ranije zaštićenom znaku drugog lica, koji je kod učesnika u prometu u Republici Srbiji nesumnjivo poznat kao znak visoke reputacije, ako bi se korišćenjem takvog znaka nelojalno izvlačila korist iz stečene reputacije čuvenog žiga ili bi se štetilo njegovom distinktivnom karakteru, odnosno reputaciji
koji svojim izgledom ili sadržajem povređuje autorsko pravo ili druga prava industrijske svojine.

Znak koji sadrži lik ili lično ime lica može se zaštititi samo po pismenoj saglasnosti tog lica.

Znak koji sadrži lik ili lično ime umrlog lica može se zaštititi samo po pismenoj saglasnosti roditelja, supružnika i dece umrlog.

Znak koji sadrži lik ili lično ime istorijske ili druge umrle znamenite ličnosti može se zaštititi uz dozvolu nadležnog organa i pismenu saglasnost supružnika i srodnika do trećeg stepena srodstva.

Posebni razlozi za odbijanje zaštite po osnovu prigovora

Po osnovu prigovora privrednog društva koje je upisano u registar pre datuma podnošenja prijave za priznanje žiga u odnosu na koju se podnosi prigovor, ili pre datuma prava prvenstva te prijave, neće se registrovati žig ako je naziv privrednog društva ili njegov bitan deo istovetan ili sličan znaku iz prijave, a roba ili usluge koji su predmet delatnosti tog privrednog društva istovetni su ili slični onima iz prijave žiga i koriste se u prometu, osim ako je podnosilac prijave za priznanje žiga u trenutku podnošenja prijave imao privredno društvo sa istovetnim ili sličnim nazivom.

Po osnovu prigovora nosioca prava žigom se ne može zaštititi znak za koji je podneo prijavu trgovački zastupnik ili punomoćnik podnosioca na svoje lično ime, bez njegovog odobrenja, osim ako ne opravda svoj postupak.

Načelo uzajamnosti

Strana fizička i pravna lica u pogledu zaštite znaka žigom u Republici Srbiji uživaju ista prava kao i domaća fizička i pravna lica ako to proizlazi iz međunarodnih ugovora ili iz načela uzajamnosti. Postojanje uzajamnosti dokazuje lice koje se na uzajamnost poziva.